FRANQUINET

Wapen Franquinet, Ensival

Ensival-Verviers

Wapen Franquinet, adellijk

Adelsbrief

Wapen Franquinet, Luik

Luik

Wapen Franquinet, Maastricht

Maastricht

Wapens Franquinet

Er zijn een viertal varianten van het wapen Franquinet.
Les armoiries de cette famille Franquinet montrent plusieurs variantes.

1: Doorsneden: I in blauw drie gouden lelies naast elkaar; II in zilver een rode gans op rijzende grond.
Coupé: en chef d'azur à trois fleurs de lys d'or rangées en fasce; en pointe d'argent à l'oie de gueules posée sur une terassse de sinople.
2: Doorsneden: I in blauw drie gouden lelies naast elkaar; II in zilver een duif van natuurlijke kleur.
Coupé: en chef d'azur à trois fleurs de lys d'or rangées en fasce; en pointe d'argent à la colombe au naturel.
3: In oranje een zilveren ooievaar; in een rood schildhoofd drie zilveren lelies.
D'aur à la cigogne d'argent; au chef, de gueulles à trois lis d'argent.
4: In goud een gans van natuurlijke kleur vergezeld van drie rode rozen, geknopt van goud en gepunt van groen.
D'or à trois roses de gueules, boutonnées du champ, barbées de sinople, accompagnées en abîme d'une oie au naturel.

Bespreking: De eerste variant komt het meeste voor te Ensival en te Verviers; onder meer treft men deze aan op l'abat-voix de la chaire de vérité in de kerk van Ensival, op een bidstoel in de église Saint Joseph en op een steen die in de toren van de kerk van Saint Remacle te Verviers gemetseld was en die zich nu in het Museum van Verviers bevindt en de inscriptie draagt: La Tour de St. Remacle fut restaurée en 1704 sous la regence des bourgmestres Franquinet et Bailloux. Op het hoofdaltaar en een biechtstoel in de Carmelkerk te Verviers bevindt zich een gebeeldhouwd wapen van Lambert Franquinet (1634-1724) en ook zijn er wapen­schilderingen op geschilderde portretten van Lambert Franquinet (1676-1737), heer van Grand Rechain, en Jean Franquinet (1689-1768).

Een gebeeldhouwd alliantiewapen van het echtpaar Pirons-Franquinet is nog te zien in de voorgevel van het kasteel Baelen te Ruyf (Henri-Chapelle), door hun bewoond sinds 1738 en in deze familie gebleven tot hun uitsterven in 1817. Thans is hier gevestigd de Clinique Psychiatrique des Frères Alexiens.

De tweede variant is de wapentekening op de adelsbrief van Alexandre de Franquinet (1711-1788) hem gegeven door keizer Frans II op 3 juni 1757.

kasteel Baelen te Ruyf (Henri-Chapelle)

De derde variant wordt beschreven in Armoriaux Liégeois du hérout van Ophoven door de chevalier de Limbourg, 1930. Hierin wordt dit wapen toegekend aan Jeanne-Françoise Franquinet gehuwd met Pierre du Chateau, grootmoeder van Jean-Jacob du Chateau, raadsheer van de stad Luik rond 1535. Omdat het de oudste beschrijving is van het wapen Franquinet, grote gelijkenis vertoond met de vorige varianten en het zeer waarschijnlijk is dat de draagster verwant is aan, of behoort tot, het hier beschreven geslacht, is het opgenomen.

De vierde variant is te zien in een raam van de Sint Servaaskerk te Maastricht, welk raam geschonken is door mr. G.D.L. Franquinet (1826-1900) bij de restauratie van de kerk rond 1880; ook bevindt deze wapenvariant zich op een raam in de Burgemeesterskamer van het Maastrichtse stadhuis. In deze kamer bevatten de ramen ieder een wapen van een Maastrichtse wethouder van na de de Franse tijd. Ze zijn in het begin van de 20e eeuw geplaatst. Deze laatste variant wordt door de Nederlandse familie Franquinet als hun wapen gevoerd.

In de negentiende eeuw was bij de enige nog in leven zijnde stamhouder, mr. G.D.L. Franquinet, die toen in Maastricht leefde de kennis van het familiewapen verloren gegaan. Dit is des te opmerkelijker omdat deze persoon behalve advocaat ook stadsarchivaris van Maastricht en rijksarchivaris in de provincie Limburg was, en ook nog een grote genealogische belangstelling had en meerdere genealogische publicaties op zijn naam had staan. In zijn nalatenschap is een correspondentie over het familiewapen gevonden met een naamgenoot Franquinet uit Luik, die hem een brief met een wapenbeschijving zond, welke brief hij met het beschreven wapen zegelde. Dit wapen is toen door hem als het familiewapen Franquinet aangenomen. (1)

Dit feit is het mooiste voorbeeld van de in die tijd volledige ontbrekende belangstelling voor de heraldiek bij de Maastrichtse burgerij, dit geheel in tegenstelling tot de reeds gedurende vele eeuwen daarvoor bestaande interesse bij de Hollandse burgerij.

Inleiding: In België bestaan verschillende geslachten Franquinet waarvan enige in het midden van de zestiende eeuw in het land van Herve, provincie Luik, hun oorsprong hebben. Zeer waarschijnlijk zijn het verschillende takken van eenzelfde geslacht, maar dit is nog niet aangetoond. Deze geslachten bloeiden ook te Theux en in Luik.

Een uitgebreide genealogie van het geslacht Franquinet is gepubliceerd door Maurice Thunis, président des Archives Verviétoises, Une famille notable de Verviers - Les Franquinet, in Bulletin des archives Verviétoises tome XVII (1986-1987). De genealogie van de Nederlandse tak Franquinet werd eerder gepubiceerd door E.M.A.H. Delhougne, Franquinet - Verviers (Blg.) in Genealogieën I, Nijmegen 1957.

*

Het geslacht Franquinet van Ensival en Verviers

De stamvader van dit geslacht was Lambert Franquinet, drapier, wat zowel lakenwever als lakenkoper kan betekenen en waarschijnlijk was hij beide. Lambert Franquinet kreeg uit zijn huwelijk met Idelette Jacquet du Pont, gesloten op 7 september 1602, elf kinderen die de volwassen leeftijd bereikten.
Lambert Franquinet woonde te Ensival maar hij heeft minstens een broer en een zuster, Simon en Catherine Franquinet, die in Wegnez woonden, waar ook hun vader gevestigd was, wiens voornaam niet bekend is. Zeer waarschijnlijk zijn ook Jean en Henri Franquinet, die in 1619 toestemming krijgen te Wegnez een volmolen op te richten voor hun lakenfabikage boers van hem.
Lambert Franquinet vestigde zich te Ensival en heeft een zoon die eveneens Lambert heet en ook te Ensival woonde. Lambert II Franquinet, werd gedoopt te Ensival op 16 maart 1608 en erft later het huis en de teinturerie, lakenververij, van zijn vader Hij huwt Catharina Close. Na hem splitst in Verviers de familie zich in twee takken.

De oudste tak

De oudste tak heeft fel gebloeid maar is in de negentiende eeuw weer uitgestorven. Als stamvader is hier eveneens een Lambert Franquinet. Hij werd geboren te Ensival in 1634 en huwde in 1666 Marie Hacray. Hij wordt een zeer succesvol lakenfabrikant met meerdere vestingen in Verviers. Zijn nakomelingen zetten deze fabrieken in de volgende eeuw voort.

Deze Lambert Franquinet heeft vier zonen en twee dochters.
De oudste zoon Lambert Franquinet huwt Anne Pirons en wordt heer van Grand-Rechain.
De tweede François Franquinet huwt Angéline Pirons wordt burgemeester van Verviers.
De derde zoon, Thomas Franquinet huwt Anne-Catherine Thys en is bankier.
De vierde zoon Jean Franquinet huwt Anne-Marie Hacray, is bankier en raadsheer van Verviers.

De daaropvolgende generatie blijft heer van Grand Rechain, maar verwerft ook de heerlijkheid van Marck en Berg. Zij zijn lakenfabrikant, bankier, officier in Oostenrijkse dienst, één van hun Arnold-Joseph Franquinet wordt drossaard van Dalhem en één Alexandre de Franquinet bewoont het kasteel van Fays en wordt in 1757 door de Oostenrijkse keizer Frans II in de adelstand verheven.

Met de dochters van Jean-Ignace Franquinet, Lakenfabrikant en keizerlijk postmeester, die in 1787 nog burgemeester is van Verviers sterft deze tak in de negentiende eeuw uit.

De wapens van de leden van deze tak sieren nog steeds de gevels van hun vroegere huizen en de gebrandschilderde ramen van de kerken van hun woonplaatsen of waar ze begraven liggen.

De jongste tak

De jongste tak begint met Henry Franquinet, geboren te Ensival in 1640. Ook hij is lakenfabrikant en lakenhandelaar te Verviers en wordt, zoals meerdere van zijn familieleden ook burgemeester van Verviers. Hij huwt Elisabeth Fraipont gezegd Boede.

Hun enige zoon is Antoine Franquinet. Zoals al zijn familieleden is ook hij actief in de lakenindustrie en ook hij is burgemeester van Verviers in 1704, 1711 en 1720. Hier splitst de familie zich weer in twee takken. Uit de oudste zoon stamt een lijn die zich tot in de huidige tijd in Nederland voortzet. De nakomelingen van de jongere zoon blijven actief in de lakenindustrie en het stadsbestuur van Verviers en deze tak sterft in het begin van de vorige eeuw uit.

De oudste tak zet zich voort met Henri-Joseph Franquinet, lakenfabrikant te Verviers en aldaar geboren in 1697. Hij huwt tweemaal. De eerste maal met Elisabet-Anne Maigret. De tweede maal met Marie-Jeanne (de) Crossee. Zijn enige zoon die huwt en de stam voortzet is François Lambert Franquinet stamvader van de Maastrichtse tak. (2)

*

Vijf opeenvolgende geslachten te Maastricht van 1744 tot 1964

Dr. François Lambert Franquinet 1744 - 1803

François Franquinet is te Verviers geboren op 16 oktober 1744 als zoon van een Henri-Joseph Franquinet lakenfabrikant. Hij studeert medicijnen te Reims en promoveert daar tot medisch doctor in 1773, is geneesheer te Verviers van 1773 tot 1779 daarna tot aan zijn overlijden te Maastricht. In de Franse tijd wordt hij tribunaalrechter te Maastricht (1798) en president van de jury van het Arrondissement Roermond (1799). Hij overlijdt te Maastricht op 31 januari 1803. In Maastricht huwt hij op 11 april 1779 Gertrudis van Gulpen, geboren op 18 januari 1748 en gestorven aldaar op 13 juni 1796. Zij is de dochter de Maastrichtse lakenhandelaar Petrus Gerardus van Gulpen en van Anna Sophia Thouns.
Zij krijgen negen kinderen waarvan er vijf volwassen worden. De eerste twee sterven jong, Maria Catherina Josepha Franquinet 1782-1839 bijft celibatair, Lambertina Francisca Ida Franquinet 1784-1785 sterft weer jong, dan volgt de kunstschilder Guillaume Henri Franquinet 1784-1854, vervolgens Anna Josepha Sophia Franquinet 1786-onb, huwde Charles August Joseph Francken, bij zijn huwelijk bureauchef op het ministerie van Binnenlandse zaken te Brussel, Jean Lambert Franguinet 1788-1771, volgt hieronder, Maria Mechtildis Margarita Franquinet 1790-1870 huwt de jonge luitenant bij de infanterie, later kapitein, vicomte Armond Monnery-Caylus de Marquesan, en als laatste een jongestorven zoon.

Van de leden van deze stamlijst zijn geen geschilderde portretten bewaard gebleven.

Jean Lambert Pierre Franquinet
1788-1871

Jean Lambert Pierre Franquinet is geboren te Maastricht op 23 januari 1788 als zoon van voorgaande.

Hij was officier van Gezondheid te Antwerpen in 1811 en werd geen arts maar vestigde zich als apotheker te Maastricht met een vestiging te Mechelen in België in 1813,

Hij was Lid van de commissie Medisch Toezicht in Limburg en vice-president van het Genootschap van apothekers te Limburg,

Hij was zeer actief botanist en werd erelid van de Societé Royale de Botanique de Belgique. Zijn mossenherbarium bevindt zich in de collectie van het Natuurhistorisch museum te Maastricht. (3)

Hij huwde te Maastricht op 28 maart 1813 Maria Catharina Timmers, dochter van Laurentius en Catharina Janssen en huwde als weduwnaar op 29 januari 1824 Maria Catharina Everts, dochter van Christianus en Maria Catharina Bustin.

Foto van zijn portret uit Maurice Thunis, Une famille notable de Verviers - Les Franquinet.

Franquinet Jean Lambert Pierre, 1788-1871
Mr. G.D.L. Franquinet 1826 - 1900

Guillaume Desiré Lambert Franquinet is uit het tweede huwelijk van voorgaande geboren op 1 mei 1826.
Hij is advocaat, procureur en kantonrechter te Maastricht,
Lid van de Raad van Toezicht van de Orde van Advocaten,
Als 22-jarige jongeman ontdekt hij op de zolder van het stadhuis van Maastricht oude perkamenten. Hij ordent deze en wordt gemeentearchivaris van Maastricht 1848-1867,
Rijksarchivaris voor de provincie Limburg 1867-1880,
Inspecteur van het Lager onderwijs te Limburg 1880-1890,
Wethouder van Maastricht 1868-1879,
Voorts:
Secretaris Maatschappij voor Landbouw te Limburg,
Regent Burgerlijk Armbestuur te Maastricht,
Voorzitter van het Limburg Geschied- en Oudheidkundig Genootschap,
Lid van de Maatschappij voor Nederlandse letterkunde,
consul van België en vice-consul van Spanje.

Hij huwde te Maastricht op 2 september 1856 Catharina Hubertina Lemaire, dochter van Pierre Guillaume Lemaire en Catharina Marres. Hij stierf te Maastricht op 29 januari 1900.
Na zijn overlijden schreef de toenmalig Rijksarchivaris van Limburg een biografie.

(Geschilderd portret door Henri Govaerts in de archivariskamer van het Historisch Centrum Limburg.)

Geschilderd portret van mr. G.L.D. Franquinet, olieverfschilderij geschilderd door Henri Govaerts.
Marie Hubert Edmond Franquinet
1858 - 1938


Marie Hubert Edmond Franquinet is geboren te Maastricht op 8 december 1858 als zoon van voorgaande.

Hij is firmant in de graanhandel en meelfabriek De Maasmolen te Maastricht die hij geërfd heeft van zijn moeder. Hij bewoonde huize (kasteel) De Vroenhof te Houthem.

Hij huwde Tongeren (België) op 1 september 1883 Maria Emelia Philomena Antonia Polus, dochter van J.H.E. Polus en M.C.Ph. Eijben, en als haar weduwnaar te Ukkel (België) op 5 juni 1920 Marie Catharine Fourier, welk huwelijk kinderloos bleef.




Foto in officierstenue van de erewacht bij het staatsie­bezoek van de pas gekroonde koningin Wilhelmina aan Maastricht in 1898.
(foto familiearchief)

Marie Hubert Edmond Franquinet 1858 - 1938
William Marie Edmond Antoine Franquinet
1884 - 1964


William Marie Edmond Antoine Franquinet is geboren te Maastricht op 11 juni 1884 als zoon van voorgaande.

Hij is majoor in het vrijwillige Landstormkorps motordienst en Nederlands vice-consul te Hasselt (België).
Na zijn faillissement in de crisistijd in 1930 verhuist hij weer naar Nederland en krijgt een functie bij de Landbouw Crisis organisatie.
Hij is secretaris Culturele Raad van Limburg en lid van de Raad van Elf van de Roermondse carnavalsvereniging.

Hij huwde te Meerssen op 24 april 1911 Clementina Maria Anna Josephina Tielens, dochter van Léon G.H. Tielens en Joséphine M.W.J. Corten en hij overleed te Geleen op 2 december 1964.
Haar voorouders vindt U op een eigen pagina.

Olieverf schilderij van Charles Eijck, 1938, 201 x 100 cm.
Collectie Stedelijk museum Amsterdam.
In 1948 door Jhr. Sandberg aangekocht.

Voorstudie: Kooltekening 70 x 105 cm
Collectie Guy M.Y.P. Franquinet.

William Marie Edmond Antoine Franquinet 1884 - 1964

Muis op foto schilderij; aan de rand voorstudie

Enige andere familieleden

François Franquinet had een ongehuwde zoon, kunstschilder Guillaume Henri Franquinet 1784-1854, die schilder werd, door de wereld zwierf, bevriend raakte met de amerikaanse dichter Henry Wadsworth Longfellow en stierf te New York.

Jean Franquinet had een ongehuwde zoon Otto Franquinet, 1827 - 1867, apotheker te Maastricht.

M.H.E Franquinet had nog een zoon mr. E.M.C.B. Franquinet die vice-president was van de rechtbank in Roermond en een biografie schreef van Jules Verne.

William Franquinet had vier zoons, die zich vestigden in achtereenvolgens 's-Gravenhage, Beek, Parijs en Roermond, en waarvan er een verzetstrijder was. De daarop volgende generatie leeft verspreid over Europa.

Raam in de Sint Servaaskerk te Maastricht

Geschonken door mr. G.D.L. Franquinet bij de restauratie van de kerk in de jaren omstreeks 1880.

Onderin bevindt zich de schenkingstekst en driemaal herhaald
de Maastrichtse variant van het wapen Franquinet.

Sint Servaaskerk te Maastricht - Raam geschonken door GDL Franquinet

(Foto D.H.R.M. Rethmeier-Marres, 1990)


Home

De schilder W.H. Franquinet

Kwartierstaat